İş Görüşmesinde Tuzak Sorular

Karşınızdaki işe alımcıdan daha zeki misiniz? Görüşmeye doğru dürüst hazırlandı iseniz olabilirsiniz! Çoğu iş görüşmesinde işverenler tuzaklarla dolu bir iş görüşmesi ile karşınıza çıkabilir! Bunlar esasında sizi zora sokmak için değil, ancak doğru bir aday olup olmadığınızı anlamak için dizayn edilmiştir. İş görüşmesinde tuzak sorular özellikle çok ve nitelikli adayların başvurması durumunda çok yaygın olarak kullanılır!

Görüşmeciler sizin “geleneksel” sorulara bir şekilde hazır olduğunuzu bilirler, bunun için iletişim yeteneklerinizi sınamak, geçmişiniz hakkında daha iyi bir izlenim edinmek ve iş yaşamında nasıl biri olduğunuzu anlamak için size daha “özel” sorular sormak isteyeceklerdir. Bu tür soruların tek bir doğru cevabı yoktur, ancak bunlara nasıl yaklaşacağınızı bilmeniz, görüşmeyi olumlu kapatmak için elzemdir!

Tatillerde e-maillerini kontrol eden biri misinizdir?

En baba tuzak sorulardan birine hoş geldiniz! Bir yanda kendinizi iyi ve hırslı çalışan biri olarak göstermek istiyorsunuz, diğer yandan iş verenlerin çalışanların sağlıklarını korumak için tatil yapması gerektiğini düşündüğünden de adınız kadar eminsiniz ve bunu bildiğinizi de göstermeniz gerekiyor. Esasına bakarsanız kimse saatli bomba gibi etrafta dolaşan, kafası yanmış çalışanlar görmek istemez -bazı patronlar hariç-.

Nasıl cevap vermeli? İşe olan tutkunuz sebebi ile eksik bir iş bırakmama konusundaki kararlılığınızdan bahsetmeli ancak kişisel olarak iyi olmanın profesyonel başarı için ana faktörlerden biri olduğunu da ifade etmelisiniz!

Örnek bir cevap: “Sorumluluklarımın %100 bilincinde bir çalışanım ve bunun için elimden ne gelirse yapmaya hazırım. Ancak kişisel olarak profesyonel başarım için de hem kafa hem vücut olarak da iyi olmam gerekliliğinin de farkındayım. Tatilde çalışmamaya bu yüzden önem veririm ama tatile çıkmadan önce de olası tüm senaryoları düşünerek tüm işlerimi önceden bitiririm, işle ilgili acil bir durum senaryosunda ise tüm ilgili tarafların bana ulaşabileceği numarayı bıraktığıma da emin olurum.”

Bu iş başvurduğunuz diğer işlere benzer nitelikte midir?

Tehlike geliyorum demez! İşe alımcının burada edinmek istediği iki bilgi var: şu anda ne gibi işlere başvuruyorsunuz ve bu görüşmeye geldiğiniz pozisyon için öylesine mi başvurdunuz, yoksa gerçekten bu iş kariyer hedeflerinizi gerçekleştirmek adına sizin için biçilmiş kaftan mı?

Nasıl cevap vermeli? Eğer bir çok değişik pozisyona başvuruyorsanız söylememeyi seçin. Mümkünse işveren ismi de vermeyin, etik bulmadığınızı söyleyerek bir artı puan da buradan hanenize yazabilirsiniz! Tabi ki bir insan olarak pek çok değişik yeteneğe sahipsiniz ve bu yeteneklerinizi farklı alanlarda değerlendirmek istemiş olabilirsiniz. Ama şunu akıldan çıkarmamak gerekir ki, karşınızdaki sizin bu işe “en uygun aday” olup olmadığınızı anlamaya çalışırken kafa karıştırmaya pek lüzum yok!

Örnek bir cevap: “Evet şu anda başvurduğum işte istenen niteliklere uygun diğer işlere de başvuruyorum. Bu benim hem heyecan duyduğum hem de geçmiş deneyimlerime ve eğitime de çok uygun olduğunu düşündüğüm bir iş”

En büyük zayıflığınız nedir?

Zayıflık mı? Ben mi? Güldürmeyin beni…?! Bu sorunun amacı herhangi bir zayıflığınız olduğunu bularak sizi tongaya düşürmek değil, bir insan evladı olarak zayıf olduğunuz yerlerin farkında mısınız ve bunları düzeltmek için totonuzun üstünden hiç kalktınız mı bunu araştırmaktır!

Nasıl cevap vermeli? Dürüst olun. Hepimizin kuvvetli ve zayıf yanları var. Yeteneklerinizde halen üzerinde çalışılması gereken -iş verenin istediği ana yetenek olmasın tabi mümkünse!- bir yeteneği daha önceden kafanızdan geçirip bu soruya hazır gitmekte fayda var. Soru sorulduğu andan itibaren 10 sn içerisinde bulabileceğiniz bir şey değil, daha önce üzerinde düşünmüş olduğunuz ve farkında olduğunuz, mümkünse de geliştirmek için çaba gösterdiğiniz bir yan olmalı!

Örnek bir cevap: “Hepimiz insanız, tabi ki ne kadar mükemmel olmaya çalışsak da her birimizin zayıflıkları var. Ben kalabalık bir topluluk önünde konuşurken gereğinden fazlaca kızardığımı ve kelimeleri karıştırdığımı farkettim. Bunu aşmak için ise, topluluk önünde konuşma ile ilgili pek çok yayın okudum ve kurs aldım. Daha sonra sürekli topluluk önünde konuşmam gereken her türlü işin içine kendini gönüllü olarak attım, şimdi eskisine nazaran çok daha iyiyim ve sürekli bu alanda kendimi geliştirmeye devam ediyorum!”

Herhangi bir şirkette çalışma şansınız olsa idi, bu hangi şirket olurdu?

NASA? Google? Bayağı sıkıntılı bir soru daha! Bu şirkete görüşmeye geldik de, bu arkadaşın amacı nedir şimdi? Hmmm… Bir düşüneyim sizin dandik şirketiniz olmazdı bu herhalde?

Nasıl cevap vermeli? Kesinlikle bir şirket isminden bahsetmeyin! Bu soru karşınızda erkek/kız arkadaşınız ile dışarıda yemek yerken, “Benim yerimde kim olsun isterdin?” sorusundan farksızdır!

Örnek bir cevap: Esasında şirketinize başvurmadan pek çok şirketi araştırdım ve sizin şirketiniz bunların hepsinin önünde yer aldı. Sizin misyonunuza (o da ne lan!), değerlerinize ve hedeflerinize ben de inanıyorum, bu iş yerinin mümkünse bir parçası olmak istiyorum!

Neden burada çalışmak istiyorsunuz?

İşsizim, param yok! İşe alımcı şirketi araştırma zahmetinde bulundunuz mu bunu test etmek istiyor.

Nasıl cevap vermeli? Otoparkta araç için bol yer varmış, sanırım maaşlar da idare eder, girişteki sarışın da hoşuma gitti! Demeyin tabi! Gerçekten de cevabınızın doğru dürüst bir anlamı olsun. Cevabınıza dinsel bir inanç gibi coşku ve bağlılık gösterin, duygu katın! Şirketin değerleri ve kendi değerlerinizin ne ölçüde örtüştüğünden bahsedin.

Örnek bir cevap: bkz. yukarıdaki örnek cevap!

Referanslarınız sizin hakkınızda ne der?

…. biri olduğumu söylerler! İşe alımcı yazdığınız referanstaki dayılarla ilgili bir şüpheniz olup olmadığını anlamak istiyor! Bu soru muhtemelen önceki iş deneyimleriniz ile ilgili negatif bir şeyden konu açıldı ise gelecektir!

Nasıl cevap vermeli? Tuzağa kesinlikle düşmeyin ama alçak gönüllü olun! Zaten referans sizin hakkınızda güzel şeyler söyleyeceğini düşündüğünüz insanlar demektir!

Örnek bir cevap: Yazdığım referanslar ile ilgili (sorulduğunda verilecektir yazmadınız inşaallah!) güzel iş ve kişisel deneyimlerim oldu. Kendileri ile çalışmaktan ben çok zevk aldım. (Valla mı?). Böylelikle paylaştığımız güzel deneyimleri aktaracaklarını inanıyorum? (Ne gibi?).

Sizce iş ilanında yazanlardan en zorlu olan kısım neydi?

Ne yazıyordu ki lan iş ilanında? İş ilanını adam akıllı okudun mu, ha eğer okuduysan, bülbül gibi şakıdın iş görüşmesinde ama hakikaten anlattığın gibi biri misin? Sorunun esas amacı iş ilanında tanımlanan ana yetkinliklerin adayın yetkinlikleri ile örtüştüğünü tekrar dinlemek!

Nasıl cevap vermeli? Yetenekleriniz hakkında sallamak sizi zora sokabilir, (ünlü bir düşünür, “accept the job offer, learn later” demiş amma, o kadar yetenekli değil iseniz bu işlere girmeyiniz!”) bu yüzden dürüstlüğü elden mümkün olduğunca bırakmayın! Aynı zamanda bu soruyu sürekli kendinizi geliştirdiğinizi ve yeteneklerinizi keskinleştirmek için uğraş verdiğinizi anlatmak için bir fırsat olarak değerlendirin! (Hadi canım…)

Örnek bir cevap: Bir satış temsilcisi olarak, sahada çok vaktimi geçirdim, ama raporlama yapma gerekliliği de hak verirsiniz ki satıcılar için zorlu bir durum. Excel’imi geliştirmek için pek çok kursa katıldım ve sahada aktif çalışırken aralarda dahi tüm notlarımı CRM’e geçirmeyi alışkanlık haline getirdim! (Böyle satıcıyı alnından öperim ben, öperim!)

Türklere has BONUS: Yerimizi kolay buldunuz mu?

IQ’nuz kaç? 55 soruluk IQ soru setine gerek yok! Kafası çalışan bir kişi elinde akıllı telefon da varsa dünyadaki herhangi bir yeri şakadanak buluverir! “Biraz zor oldu!” derseniz, o görüşme de hafif zor olur!

İşe alım danışmanlarının dikkat ettiği şeyler ve bir çok mülakat sorularına cevaplar

İş görüşmesinde tuzak sorular çoğaltılabilir. Ama sanırım mantığı anladınız! Bir iş görüşmesine gitmeden önce şirketi ve görüşeceğiniz kişiyi iyi araştırın! Kendinizin o pozisyona uygunluk derecenizi iyi analiz edin, pozisyona katabileceğiniz her türlü artıyı not alın ve mutlaka paylaşın! Böylelikle iş görüşmesinde tuzak sorular ortaya çıksa dahi sizin elinizde hemen hızlıca geliştirebileceğiniz bir cevap stratejisi olmuş olur!